ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը դժգոհ է Իրանի հետ բանակցությունների ընթացքից և վերջին շաբաթների համեմատ ավելի լուրջ է քննարկում ռազմական գործողությունների վերսկսման տարբերակը, հայտնում է CNN-ը՝ վկայակոչելով քննարկումներին ծանոթ աղբյուրները։
Ըստ նրանց՝ Թրամփին հատկապես զայրացրել է Հորմուզի նեղուցի փակ լինելը, ինչպես նաև այն, որ Իրանի ղեկավարության ներսում տարաձայնությունները, Վաշինգտոնի կարծիքով, խոչընդոտում են միջուկային բանակցություններում էական առաջընթացին։
Արդյո՞ք կվերսկսվեն ռազմական գործողությունները․ ի՞նչ են մտածում Իրանում. MediaHub-ը զրուցել է Թեհրանի ATU (Allameh Tabataba) համալսարանի դասախոս, միջազգայնագետ Էհսան Մովահեդիանիի հետ։
«Իմ կարծիքով՝ Իրանի, ԱՄՆ-ի և Իսրայելի միջև կրկին հակամարտություն կծագի։ Չնայած անհնար է ճշգրիտ որոշել այս հակամարտության ժամկետները, բայց այն տեղի կունենա, որովհետև ներկայիս իրավիճակը չի կարող շարունակվել։ Մի կողմից, ԱՄՆ-ն Իրանի ծովային շրջափակման և տնտեսական ճնշման միջոցով մտադիր է հասնել այն բանին, ինչին չի հասել պատերազմի միջոցով. նա ցանկանում է ստիպել Իրանին երկրից դուրս բերել 400 կիլոգրամ հարստացված ուրան, դադարեցնել Հորմուզի նեղուցի կառավարումը, դադարեցնել համագործակցությունը դաշնակիցների հետ, սահմանափակել Իրանի հրթիռային հնարավորությունները և այլն, այդ ամենն՝ առանց Իրանի դեմ պատժամիջոցների վերացման կամ Իրանին որևէ զիջում տալու։ Սա անընդունելի է Իրանի համար»,- ասաց միջազգայնագետը։
Ըստ նրա՝ երբ ԱՄՆ-ն և Իսրայելը կարողանան գտնել Իրանի նոր բարձրաստիճան քաղաքական և ռազմական առաջնորդների տեղաշարժերը և գտնվելու վայրերը, և վստահ լինեն Իրանում նոր քաոս և ներքին հակամարտություն ստեղծելու իրենց կարողության մեջ, նրանք կհարձակվեն Իրանի վրա։
«Իրանի համապարփակ առաջարկը, որը մայիսի սկզբին Վաշինգտոն էր ուղարկվել պակիստանցի միջնորդների միջոցով, կենտրոնանում էր «պատերազմի ավարտի և ծովային անվտանգության ապահովման» վրա։ Այս ծրագրում Թեհրանը առաջնահերթություն էր տալիս հակամարտության ավարտին և հստակորեն նշում, որ որպես նախապայման չի նշել իր միջուկային ծրագրի դադարեցումը և որ չի ընդունի նման բան։ Թրամփի վարչակազմը առաջարկը անվանեց «լիովին անընդունելի» և մերժեց այն: Այս արձագանքի հիմնական պատճառը երկու կողմերի փոխըմբռնման մեջ առկա հիմնարար հակասությունն է։ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հիմնական մտահոգությունը Իրանի միջուկային ծրագիրն է: Թրամփը և Նեթանյահուն պահանջում են Իրանի միջուկային օբյեկտների լիակատար ապամոնտաժում և երկրից հարստացված ուրանի դուրսբերում: Սակայն Իրանի առաջարկը ոչ միայն շեշտը դնում է միջուկային կարողությունների պահպանման վրա, այլ նաև նույնիսկ չի հիշատակում հարստացման դադարեցման մասին»,- ասաց Մովահեդիանին։
«Իրանը կարծում է, որ ԱՄՆ-ն կրկնակի խաղ է խաղում դիվանագիտության հետ, բանակցություններ վարելիս այն միաժամանակ խստացնում է պատժամիջոցները և ռազմական հարձակումները՝ կիրառելով միաժամանակյա ճնշում: Բանակցությունները լիակատար փակուղի են մտել երկու կողմերի բոլորովին տարբեր դիրքորոշումների և հակասական նպատակների պատճառով։ Իրանի առաջարկը, ըստ էության, ռազմավարական ծրագիր է, որը հիմնված է միջուկային նվաճումների պահպանման և Հորմուզի նեղուցի նկատմամբ ինքնիշխանության իրականացման վրա, որը պատերազմից հետո առաջ է քաշվել ուժի դիրքերից։ Թրամփի կողմից այս առաջարկի մերժումը, ուժի նշանի փոխարեն, նրան դրել է ռազմավարական դիլեմայի մեջ, որտեղ խաղի հիմնական խաղաքարերը՝ ներառյալ համաշխարհային տնտեսությունը և ներքին քաղաքական ճնշումը, Իրանի ձեռքերում են»,- ամփոփեց խոսքը մեր զրուցակիցը։

Русский